පසුගිය වසරේදී ශ්රී ලංකාවට වාර්තාගත ලෙස සංචාරකයින් මිලියන 2.3ක් පැමිණියද, 2018 වසරට වඩා ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියනයක පමණ අඩු ආදායමක් උපයා තිබීම විශේෂත්වයකි. මෙයට හේතුව සංචාරකයින්ගේ අඩුවක් නොව, හෝටල් ක්ෂේත්රයේ පවතින ආර්ථිකමය ගැටලුවක් බව වාර්තා වේ.
එනම්, ශ්රී ලංකාවේ හෝටලයක් ඉදිකිරීමට මාලදිවයින හෝ සිංගප්පූරුව වැනි රටවලට සමාන පිරිවැයක් වැය වුවද, කාමර සඳහා අය කරන මිල ගණන් තායිලන්තය හෝ බාලි දූපත්වලට වඩා බෙහෙවින් අඩු මට්ටමක පැවතීමයි.
තරු හතරේ හෝටලයක එක් කාමරයක් ඉදිකිරීම සඳහා ඩොලර් 180,000ක පමණ පිරිවැයක් වැය වේ. නමුත් කාමරයකින් අය කරන රාත්රී ගාස්තුව ඩොලර් 180ක් වැනි මට්ටමක පවතින විට, ආයෝජනය කළ මුදල නැවත උපයා ගැනීමට (Break-even) වසර 15 සිට 18 දක්වා කාලයක් ගත වේ. නමුත් ජාත්යන්තර ප්රමිතීන්ට අනුව නැගී එන වෙළඳපොළක මෙම කාලය වසර 7ත් 10ත් අතර විය යුතුය.
“ගැටලුව තිබෙන්නේ කාමර ගාස්තුවලට වඩා ඉදිකිරීම් පිරිවැය වේගයෙන් ඉහළ යාමයි,” යනුවෙන් කොන්ෆිෆි සමූහ ව්යාපාරයේ සභාපති ස්ටෙෆාන් ෆුර්කාන් පවසයි.
කලාපීය තරඟකාරිත්වය: ජෙට්වින් හෝටල් සමූහයේ කළමනාකාර අධ්යක්ෂ දිමිත්රි කුරේ පෙන්වා දෙන්නේ ශ්රී ලංකාවේ ඉදිකිරීම් පිරිවැය සිංගප්පූරුවට වඩා අඩු වන්නේ 20%කින් පමණක් බවයි. එහෙත් කාමර ගාස්තු සසඳන විට එම තත්ත්වය හාත්පසින්ම වෙනස් බව පෙනී යයි:
පිරිවැය ඉහළ යාමට හේතු: අධික ආනයන බදු මෙයට ප්රධාන හේතුව වී ඇත. ටයිල් සඳහා 64%ක සහ ඇලුමිනියම් සඳහා 68%ක වැනි ඉහළ බදු ප්රතිශතයක් අය කෙරේ. උදාහරණයක් ලෙස, තායිලන්තයේ ඩොලර් 53ක් වන සිමෙන්ති ටොන් එකක්, ශ්රී ලංකාවේදී ඩොලර් 114ක් පමණ වේ.
මේ හේතුවෙන් ජාත්යන්තර හෝටල් ජාල ශ්රී ලංකාවට පැමිණීමට මැලි කමක් දක්වයි. මාලදිවයිනේ හෝටල්වලින් 90%ක්ම ප්රධාන පෙළේ ජාත්යන්තර සන්නාම (Brands) වන අතර, ඔවුන් රාත්රියකට ඩොලර් 700 සිට 1,500 දක්වා අය කරයි. නමුත් ශ්රී ලංකාව මාලදිවයිනේ මිලට හෝටල් හදා ඉතා අඩු මිලට විකුණන බව විචාරකයෝ පවසති.
විසඳුම කුමක්ද?: සංචාරකයින් පැමිණීමේ සංඛ්යාව ඉහළ ගියද, එය ක්රමවත් සැලසුමකට අනුව සිදු වූවක් නොවන බව ක්ෂේත්රයේ ප්රවීණයන් පවසයි. දැනට පැමිණෙන සංචාරකයින්ගෙන් 50%ක්ම ඉතා අඩු වියදම් දරන්නන් වීම කර්මාන්තයේ දියුණුවට බාධාවකි.
“අපි වර්ධනය වෙමින් පවතින්නේ සැලසුමකට අනුව නොව ඉබේටමයි (By default, not by design),” යනුවෙන් ස්ටෙෆාන් ෆුර්කාන් අවධාරණය කරයි.
බදු ව්යුහය ප්රතිසංස්කරණය කිරීම, හෝටල් අනුමැතිය ලබා ගැනීමේ ක්රියාවලිය සරල කිරීම සහ විධිමත් අලෙවිකරණ වැඩපිළිවෙළක් ක්රියාත්මක කිරීම හරහා මෙම තත්ත්වය වෙනස් කළ හැකි බව හෝටල් හිමියන්ගේ අදහසයි.
